S-400 çıkmazı: Türkiye, NATO içinde Rusya savunma sistemlerini kullanan ilk ülke olacak

Şubat 24, 2017, 8:17 am
Füze savunma sistemi alımında 'Çin'le anlaştı' denilen Türkiye yeniden adres değiştirdi. Ancak 'Rusya'yla S-400 pazarlığı' NATO-Rusya denkleminde yeni tartışmalar doğuruyor. 

National Interest’in savunma editörü Dave Majumdar’ın kaleme aldığı yazıda, Türkiye’nin Rus S-400 hava savunma silahlarını alıp almayacağı tartışılıyor. Uzmanların görüşlerine yer veren Majumdar, ‘Rusya, ölümcül S-400’leri gerçekten Türkiye’ye satacak mı?’ başlıklı yazısında, ‘S-400 satışı gerçekleşirse, Türkiye, NATO içinde Rusya savunma sistemlerini kullanan ilk ülke olacak’ ifadelerini kullanıyor.

Rusya, Türkiye’ye S-400 hava savınma sistemlerini satmak için görüşmelere devam ediyor. Eğer görüşmeler olumlu sonuçlanır ve satış gerçekleşirse, Türkiye, NATO içinde Rusya savunma sistemlerini kullanan ilk ülke olacak.

Cumhurbaşkanlığı sözcüsü İbrahim Kalın, ‘Rusya ile S-400 konusundaki görüşmelerimi devam ediyor’ açıklamasında bulunmuştu.

Ancak bu satın almayla ilgili iki ülkeyi de tanıyan analistlerden farklı görüşler ortaya çıkıyor. CNA’da Rusya askeri işler masasına bakan Sam Bendett, durumu ‘Samimi bir çaba’ olarak yorumluyor. Ve ekliyor: ‘Bu, İsrail’in, ABD’nin ve NATO’nun çıkarması gereken dersler var.’

Wilson Center’da Rusya askeri işleri uzmanı Mike Kofman ise tam olarak ikna olmuşa benzemiyor. Kofman, ‘Bunların tümü politikal kaldıraç oyunlarından ibaret’ diyor.

Türkiye 2013’te de Çin yapımı HQ-9 hava savunma sistemleri için benzer bir teklifte bulunmuştu. Ancak bu öneri birçok analist tarafından Batılı teknoloji devlerine karşı bir ‘mahmuzlama’ gibi algılanmıştı. Kofman, bu durumu da ‘Batılılara karşı Türkiye’nin ucuz bir girişimi, aynı ürünü batılı sağlayıcılardan daha iyi şartlarda almak için yaptığı bir şeydi’ diye yorumluyor.

Kofman ayrıca şunları söylüyor: ‘Şimdi de aynı taktiği Rusya’yla oynuyorlar. Eğer Rusya, elindeki sistemi Türkiye’ye satarsa, bir NATO ülkesine en güçlü savunma sistemini satmış olacak. Türkiye bunu da NATO ülkelerine karşı bir şantaj unsuru olarak kullanıyor.’

Sam Bendett’se, bu satışın gerçek olabileceğine inanıyor. ‘Türkiye’de, S-400 yerine konabilecek bir hava savunma sistemi yok’ diyor. Türkiye’nin Suudi Arabistan’a karşı bir tehdit unsuru olan Houti’lere karşı da çok yakın bir ilgi göstermesi gerektiğini vurguluyor.

‘Türkiye’nin, S-400’leri alması, savunma sistemi olarak modernleşmesi ve batıdan bağımsızlığını kazanması anlamına gelir’ diyen Sam Bendett, Türkiye’nin bu teknolojiyi daha da ileri götürebileceğini ifade ediyor.

Kofman ise bu konuda şüpheci yaklaşmaya devam ediyor. ‘Rusya neden gelişmiş bu silahları onlara satsın ki?’ diye soruyor. Kofman ayrıca, Rusya’nın Türkiye ile sürekli bir askeri ‘olay’ yaşama durumunun olduğu görüşünde…

Bendett de olası satışın Rusya’nın hep istediği Türk askeri pazarına, yani bir NATO ülkesinini askeri pazarına girişin bir anahtarı olacağına inanıyor.

*Türkiye füze savunma sistemi alımı konusunda, ABD’nin ‘Patriot’, Rusya’nın S-300, Fransa-İtalya Konsorsiyumu’nun ‘Aster’ ve Çin’in FD-2000 HQ-9 sistemlerini masaya yatırmış ardından fiyat-performans ve ortak üretim vaadiyle Çin’le anlaştığı iddia edilmişti. Ancak Çin sisteminden NATO sistemine casus yazılım bulaşabileceği endişesiyle anlaşma ciddi tartışmalar yaratmıştı. Son dönemde ise Rusya’yla S-400 pazarlığı yapıldığı belirtilyor.