Pirus zaferi!

Nisan 17, 2017, 8:36 am
Cumhurbaşkanlığı makamının yetkilerini artırmayı öngören 18 maddelik Anayasa değişiklik paketi halk oylamasına sunuldu. Türkiye, 17 Nisan itibarıyla yeni bir rejime uyandı.

Adaletsiz ve tek taraflı yürütülen kampanya süreci, HDP’li vekillere yönelik hukuksuz tutuklamlar, demokrasi ve hak ihlallerinin yaşandığı OHAL şartları altında sandık başına giden seçmen 1 milyon 252 bin 361 oy farkla Başkanlık sistemine ‘Evet’ dedi. Ancak rakamlar AKP-MHP-BBP ittifakının oluşturduğu ‘Evet’ blokunun 1 Kasım genel seçimlerine oranla oy kaybettiğini; CHP-HDP-Saadet Partisi’nin oluşturduğu ‘Hayır’ blokunun ise oy artırdığını gösterdi.

Parlamenter sistemi sona erdiren ve ‘Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi’ne geçişi öngören halk oylamasında oy kullanan seçmenlerin yüzde 51,4’ü Erdoğan rejimine onay verdi. Seçmenlerin yüzde 48,6’sı ise ‘Hayır’ oyu kullandı. Katılımın yüzde 83,3 olarak gerçekleştiği referandumda ‘Evet’ 24 milyon 325 bin 985, ‘Hayır’ 23 milyon 189 bin 21 oy aldı. Referandumda oy farkı 1 milyon 136 bin 964 oldu, 1 milyon oy geçersiz sayıldı.

81 ilden 33’ünde ‘Hayır’, büyükşehir statüsündeki 30 ilin 17’sinde ‘Hayır’ oyunun önde çıktığı referandumda 3 büyük kentte de ‘Hayır’ oyları önde çıktı. Buna göre; İstanbul’da yüzde 48.85 ‘Evet’, yüzde 51.15 ‘Hayır; Ankara’da yüzde 48.88 ‘Evet’, yüzde 51.12 ‘Hayır’; İzmir’de ise yüzde 31.22 ‘Evet’, yüzde 68.78 ‘Hayır’ oyu çıktı.

Genel toplamın içinde yer alan yurtdışı oylarında dağılım ise şöyle: Yüzde 59,09 “Evet, yüzde 40,91 “Hayır”

AKP-MHP-BBP İTTİFAKINDA KAYIP VAR

1 Kasım seçimlerinde AKP, MHP ve BBP blokunun oy oranı yüzde 61, 93’tü. Referandum öncesi ittifak kararı alan bu üç partinin referandumda aldığı oy oranı ise yüzde 51,4 oldu. Sonuçta yüzde 10’dan fazla bir kayıp olduğu gözlendi.

Buna karşılık CHP, HDP ve Saadet Partisi’nin son genel seçimlerde aldığı oy oranı yüzde 37,46’ydı. ‘Hayır’ blokunu oluşturan bu partiler referandumda yüzde 48,7 oy aldı. Bu da ‘Hayır’ blokunun oy potansiyelinde yüzde 10’dan fazla bir yükseliş olduğunu gösteriyor.

ORTA VE DOĞU ANADOLU BELİRLEYİCİ OLDU

Milliyetçi ve muhafazakar seçmenin yoğun olarak yaşadığı İç Anadolu ve Doğu Anadolu Bölgeleri’nde büyük oranda ‘Evet’ çıktı. Eskişehir’de yüzde 57.57 oranında ‘Hayır’ oyu çıkarken, İç Anadolu’da şaşırtan şehir, Başkent Ankara oldu. AK Parti’nin yıllardır genel ve yerel seçimlerde birinci parti olarak çıktığı Ankara, yüzde 51.1 oranında ‘Hayır’ dedi. Ankara’da 1 Kasım’da AKP ve MHP’nin oy oranı toplamı yüzde 60’ı geçiyordu.

KÜRTLER ‘HAYIR’ DEDİ

HDP’nin güçlü olduğu Güneydoğu Anadolu bölgesinde çoğunlukla ve Doğu’da yine HDP’nin güçlü olduğu illerde de ‘Hayır’ çıktı. Ancak, AK Parti’nin 1 Kasım’da aldığı oylara göre ‘Evet’ oylarında artış görüldü.

Halk oylamasında, HDP’nin güçlü olduğu ve son dönemde PKK ile çatışmaların arttığı, belediye başkanlarının görevden alınıp yerlerine kayyum atandığı Hakkari, Batman ve Diyarbakır’dan yüzde 60’ın üzerinde ‘Hayır’ oyu gelirken, bu oran Mardin, Van ve Siirt’te yüzde 60’ın altında kaldı. Şırnak’ta ise yüzde 71’in üzerine çıktı.

ERDOĞAN’A ‘EVET’ BAŞKANLIĞA ‘HAYIR’ DEDİLER

Referandumda 6 ilde yaşayan seçmenin Erdoğan’a cumhurbaşkanlığı seçimlerinde verdiği desteği 16 Nisan referandumunda geri çektiği görüldü. 10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Erdoğan’a yüzde 50 ve üzerinde oy veren Ankara, Artvin, Bilecik, Uşak, Zonguldak ve Yalova’da “Evet” oyları yüzde 50’nin altında çıktı.

EN YÜKSEK ‘EVET’ ÇIKAN İLLER

Başkanlık sisteminin oylandığı referandumda ‘Evet’ oyunun en yüksek çıktığı iller, bir önceki genel seçimde AKP ve MHP oylarının toplamının tavan yaptığı iller olduğu görüldü. Buna göre; Bayburt, Aksaray, Rize, Gümüşhane, Erzurum, Yozgat, Kahramanmaraş, Çankırı, Bingöl, Konya referandumda en yüksek ‘Evet’ oyunun çıktığı iller oldu.

EN YÜKSEK ‘HAYIR’ ÇIKAN İLLER

Başkanlık rejimine geçişi öngören referandumunda ‘Hayır’ oyları Trakya, Ege ve Akdeniz kıyıları ile Kürt illerinden çıktı. En yüksek ‘Hayır’ oyu, HDP ve CHP seçmeninin en yüksek oranda olduğu Tunceli’den çıktı. En yüksek ‘Hayır’ oyunun çıktığı iller sırasıyla Tunceli, Şırnak, Kırklareli, Edirne, Muğla, İzmir, Diyarbakır, Hakkari, Iğdır, Aydın oldu.

*Pirus zaferi; yıkıcı büyüklükte kayıplar pahasına kazanılan zaferin anlamsızlığını ifade eder.