Ana sayfa Kültür & Sanat “Oğuz Atay, ‘Tutunamayanlar’ı yayınevlerine verdiğinde, kitabını ‘deli saçması’, ‘bir akıl hastasının ürünü’...

“Oğuz Atay, ‘Tutunamayanlar’ı yayınevlerine verdiğinde, kitabını ‘deli saçması’, ‘bir akıl hastasının ürünü’ diyerek basmadılar”

PAYLAŞ

Oğuz Atay’ın ölümünün 40.yılı anısına Gündem Dışı’nda ‘Oğuz Atay Özel Yayını’ yapılarak, Atay’ın biyografisi, eserleri ve edebiyata getirdiği yenilikçi bakış açısı ele alındı.

Serhat Sarısözen’le Gündem Dışı ‘Oğuz Atay Özel Yayını’na, 10 yıl önce Oğuz Atay’ın ölümünün 30. yılında 13 Aralık 2007’de geniş katılımlı bir sempozyum düzenleyen Prof. Dr. Handan İnci katıldı.

O zamanki edebiyatın köy edebiyatına endeksli olmasından dolayı Oğuz Atay’ın dilinin, söyleminin, içeriğinin takdir görmesinin mümkün olmadığını belirten Prof. Dr. İnci, “Bu yüzden Oğuz Atay, Tutunamayanlar’ı yayınevlerine verdiğinde, kitabını ‘deli saçması’, ‘bir akıl hastasının ürünü’ diyerek basmadılar” dedi.

 

‘OĞUZ ATAY, GERÇEK DEĞERİ, BÜYÜKLÜĞÜ KAVRANMAMIŞ BİR YAZARDIR’

Handan İnci, şöyle devam etti: “Oğuz Atay’ın ‘büyüklüğü’, onun nitelikli okumalara tabi tutulmasıyla ortaya çıkan bir gerçektir. Geniş okur kesiminin, Oğuz Atay’ı büyük bir yazar diye bütün meseleleriyle kavradığını düşünmüyorum. Sadece onun çok çarpıcı cümlelerinin sosyal medyada kullanılması ve çok indirgenerek okunması, bazı davranış ve düşünce modellerine indirgenmesi yanlış. Oğuz Atay, çok okunuyormuş gibi gözüken ama aslında gerçek değeri, büyüklüğü kavranmamış bir yazardır. Atay, metinlerini fark eden sınırlı bir eleştirmen kitlesinin ve bu kitlenin etrafındaki okurlarca nitelikli olarak okunup, üzerine yazıldıkça ortaya çıkmıştır. Bu kitle dışındakilerin Oğuz Atay’ı anladığını düşünmüyorum. Kendi toplumuyla ilgili bir şey söylüyor, oradan evrensel bir şeye ulaşıyor. Oğuz Atay, bu yüzden bu kadar büyük bir yazardır. İnsanın varoluş mücadelesine değinir, yazdığı eserler de dünya çapında çok önemli metinlerdir.”

‘BU ÜLKEDE BÜYÜMENİN BİR RUH AKRABALIĞI VAR’

Handan İnci, “Ahmet Hamdi Tanpınar’la Oğuz Atay arasında akrabalık olduğunu düşünenlerdenim. Bu ülkede büyümenin bir ruh akrabalığı var. Aynı ülkede yaşayıp aynı acıyı paylaşanların durumu bu. Her iki yazarın da yalnızlıkları, günlüklerinde aynı edebiyat ortamından aynı nedenlerle şikayet etmeleri, iyi okur olmaları onları büyük bir edebiyat akrabalığında birleştiriyor. Kadın konusunda da aşağı yukarı iki yazar da aynı yaklaşımdadır. İkisi de kadını entelektüel dünyalarında istemiyor, her iki yazarda da hep erkek konuşur, kadın hiç konuşmaz.

Prof. Dr. Handan İnci, “Oğuz Atay’ı anlamak için, bir okur olgunluğu gerekir. Bu da Oğuz Atay’ın okuduğu kitapların en azından belli başlılarının okunmasını gerektirir. Eserlerinde neden Hamlet var, neden Kafka var? Bunun için Kafka’yı ve Hamlet’i okumanız gerekir” dedi.

Sputnik