Ana sayfa Ekonomi TL’nin reel değeri 2001 krizindeki seviyeye indi

TL’nin reel değeri 2001 krizindeki seviyeye indi

Moody’s’in not indiriminin ardından dolar 4 TL’yi geçip, Euro 5 TL’ye dayanarak rekor kırarken liranın gerçek değerini gösteren Reel Efektif Döviz Kuru (REDK) 2001 krizinde görülen dip seviyeye indi.

PAYLAŞ

Bu sonuçta döviz reel efektif kurun 2003’te başlayan AKP döneminde yüzde 17’ye yakın değer kaybetmesi etkili oldu.

Merkez Bankası her ay TL’nin dövizler karşısındaki reel değerini göstermek için REDK Endeksi’ni açıklıyor. REDK Endeksi hesaplanırken TL’nin dövizler karşısındaki cari fiyatı, enflasyon ve hesaplamada kullanılan para birimlerinin ait olduğu ülkelerdeki enflasyon verileri kullanılıyor. Böylece Türk ekonomisinin gerçek gücünü ortaya koyan TL’nin dövizler karşısında tarihsel olarak reel değeri ortaya çıkıyor.

Merkez Bankası 3 Nisan’da enflasyon oranlarının açıklanmasından sonra bugün Mart sonuna ait REDK Endeksi’ni açıkladı. Buna göre 2003 Ocak ayında başlangıç değeri 100 olarak kabul edilen REDK Endeksi 83.45’le hesaplama dönemi içindeki en düşük seviyesine geriledi.

Aynı zamanda AKP iktidarı döneminde TL’nin reel değişimini de gösteren bu veri, son 15 yılda TL’nin reel olarak yüzde 16.6 değer kaybettiğini ortaya çıkardı. AKP döneminde TL’nin reel değerini gösteren endeks Ocak 2008’de 127.65 değerini alarak rekor kırmış ve halkın satın alma gücü buna paralel olarak en yüksek seviyeye ulaşmıştı.

Şu an TL’nin Türkiye tarihindeki en büyük kriz olan 2001’deki reel değerini gösteren bir endeks yok. Ancak Merkez Bankası arşivlerinde bulunan 1997=100 başlangıçlı REDK Endeksi kullanılarak bu seviyeyi hesaplamak mümkün.

Buna göre 1997 başlangıç tarihli REDK Endeksi 2001 krizi sırasında söz konusu yılın Kasım ayında 96.8 puana kadar geriledi. Ardından hızla toparlanarak 2003 başına kadar yüzde 23 yükseldi ve 119 değerini aldı. Yani 1997 bazlı REDK Endeksi’nin başlangıç değeri bugün kullanılan 2003 başlangıçlı REDK Endeksi’nin başlangıç değeri olan 100’e tekabül ediyor.

REDK Endeksi’ndeki kaybı eski Endekse oranlarsak TL’nin 1997 endeksine göre 101 puanda olduğu görülüyor. Söz konusu rakam TL’nin ve Türk ekonomisinin gerçek gücünü gösteren endeksin 2001 krizinin en kötü döneminden sadece yüzde 5 yukarda olduğuna işaret ediyor.